Şirket Kuruluşu
Şahıs Şirketi (İşletmesi) Kuruluşu
Tek başına iş yapan girişimciler için en hızlı başlangıç. Belgeler tamsa mükellefiyet çoğunlukla aynı gün açılır.
Günlük dilde “şahıs şirketi” denen yapı, hukuken bir şirket değil; gerçek kişinin kendi adına yürüttüğü ticari faaliyettir. Ayrı bir tüzel kişilik doğmaz, sermaye şartı yoktur ve kuruluş ticaret sicilinde değil, vergi dairesinde başlar.
Bu sadelik hem avantaj hem risk. Avantaj tarafı açık: kuruluş hızlı, maliyet düşük, kapanış kolay. Risk tarafı ise sorumluluk: işletmenin borçlarından tüm kişisel malvarlığınızla sorumlu olursunuz. Sermaye şirketlerindeki sınırlı sorumluluk koruması burada yoktur.
İkinci belirleyici fark vergilendirmede. Şahıs işletmesi kazancı artan oranlı gelir vergisi tarifesine tabidir; kazanç yükseldikçe efektif vergi oranı da yükselir. Belirli bir kazanç düzeyinin üzerinde limited şirket yapısı daha avantajlı hâle gelebilir. Bu eşik, gider yapınıza ve kâr dağıtım planınıza göre değiştiği için kuruluş öncesinde birlikte hesaplanmalıdır.
Gerekli belgeler
- Kimlik fotokopisi ve iki adet fotoğraf
- İkametgâh belgesi (e-Devlet üzerinden alınabilir)
- İşyeri kira sözleşmesi veya tapu fotokopisi
- Noter onaylı imza beyannamesi
- Nitelikli elektronik imza (e-imza) — beyanname ve bildirimler için
- Meslek odası veya esnaf odası kaydı (faaliyete göre)
- Faaliyete göre gerekli ruhsat, izin ve belgeler
Kuruluş adımları
Faaliyet ve mükellefiyet tespiti
NACE faaliyet kodu belirlenir; gerçek usul veya işletme hesabı esası ile KDV mükellefiyeti değerlendirilir.
İşe başlama bildirimi
Bildirim, kanuni süresi içinde vergi dairesine elektronik ortamda yapılır ve mükellefiyet tesis edilir.
Yoklama ve levha
Vergi dairesi yoklaması yapılır; ardından vergi levhası düzenlenir. Oda kaydı gerekiyorsa aynı dönemde tamamlanır.
e-Belge ve defter
Defter-Beyan Sistemi veya e-Defter kaydı yapılır; e-Arşiv Fatura ve gerekiyorsa e-Fatura başvuruları tamamlanır.
Şahıs işletmesi ve limited şirket karşılaştırması
| Başlık | Şahıs işletmesi | Limited şirket |
|---|---|---|
| Tüzel kişilik | Yok | Var |
| Sorumluluk | Tüm kişisel malvarlığı | Kural olarak sermaye ile sınırlı |
| Vergilendirme | Artan oranlı gelir vergisi | Kurumlar vergisi + kâr dağıtımında stopaj |
| Sermaye şartı | Yok | Mevzuatla belirlenen asgari tutar |
| Kuruluş süresi | Genellikle aynı gün | Ortalama 2–4 iş günü |
| Kuruluş maliyeti | Düşük | Orta |
| Kapanış | Terkin bildirimi | Tasfiye süreci (uzun) |
| Ortak alma | Mümkün değil | Pay devriyle mümkün |
Şahıs Şirketi Kuruluşu
Sık sorulan sorular
Şahıs işletmesiyle yanıma ortak alabilir miyim?
Alamazsınız. Şahıs işletmesi tek kişiye özgüdür. Ortaklık kurmak isterseniz ya adi ortaklık kurulur ya da limited / anonim şirkete geçilir. Mevcut işletmeyi sermaye şirketine dönüştürmek de mümkündür; bu, ayrı bir süreç olarak yürütülür.
Evimi işyeri olarak gösterebilir miyim?
Faaliyet konusu uygunsa mümkündür ve pratikte yaygındır. Ancak kira ödemesi yapılıyorsa stopaj yükümlülüğü doğabilir, site yönetim planı ticari kullanımı kısıtlıyor olabilir ve bazı faaliyetler için işyeri açma ruhsatı zorunludur. Kuruluş öncesinde bu üç başlığı birlikte kontrol ediyoruz.
Genç girişimci istisnasından yararlanabilir miyim?
Gelir Vergisi Kanunu'nda, belirli yaş sınırının altındaki ve ilk defa mükellefiyet tesis ettiren girişimciler için kazanç istisnası ile prim desteği öngörülmüştür. Şartlar arasında işe başlamanın kanuni süresi içinde bildirilmesi de yer alır; bu nedenle istisnadan yararlanma ihtimali kuruluştan önce değerlendirilmelidir.
İletişim
Dosyanızı konuşalım.
İlk görüşme ücretsizdir ve yaklaşık 45 dakika sürer. Mevcut kayıt düzeninizi, beklentilerinizi ve varsa devir sürecini birlikte değerlendiririz.